انگيزه ثانويه عربستان از ادامه تنش آفريني در برابر ايران

وزير خارجه ايران در ديدار روز يکشنبه 20 دي با استفان دي ميستورا، نماينده ويژه دبير کل سازمان ملل در امور سوريه، تصريح کرد: "ايران اجازه نخواهد داد تنش بوجود آمده با عربستان بر مذاکرات حل بحران سوريه تاثير منفي بگذارد". وي عربستان را به تشنج آفريني در منطقه متهم کرد و افزود: "ايران در قبال بحران سوريه مسئولانه عمل مي‌کند".

کد خبر: ۱۰۴۴۸۷

تاریخ: ۲۱ دی ۱۳۹۴ - ۲۲:۳۱

به گزارش شهدای ایران، اعدام آيت‌الله النمر در عربستان و واکنش‌ها به آن سبب شده است، روند رايزني‌هاي ديپلماتيک درباره بحران سوريه از مسير خود منحرف شود. ظاهراً دي ميستورا، نماينده ويژه دبيرکل سازمان ملل، با سفر به عربستان و ايران و برخي کشور‌هاي ديگر منطقه درصدد بازگرداندن ديپلماسي به مسير پيشين است.

دي ميستورا هم اکنون درحال سفر به کشورهاي مختلف منطقه است تا حمايت اين کشورها از روند مذاکرات سوريه را جلب کند. اين مذاکرات قرار است 25 ژانويه از سر گرفته شود.
دومين نشست وين اواسط ماه نوامبر سال گذشته ميلادي برگزار شد. در آن زمان اعلام شد که شرکت‌کنندگان از جمله قدرت‌هاي جهان، ايران و عربستان با يک طرح صلح براي سوريه موافقت کرده‌اند.

همزمان با اذعان وزير خارجه ايران به مهار کردن تاثير منفي تنش در مناسبات تهران با رياض بر مذاکرات حل بحران سوريه، شاهد برخي اقدامات در ايران براي کاهش تنش در مناسبات دو کشور هستيم.

يک عضو شوراي شهر تهران از درخواست مکتوب وزارت امور خارجه ايران از اين شورا براي تغيير ندادن نام خيابان بوستان، محل سفارت عربستان در تهران، خبر داد.  فرمانده نيروي انتظامي نيز طي حکمي فرمانده يگان ويژه پليس تهران را تغيير داد.
اين دومين تغيير در مقامات امنيتي استان تهران پس از حمله به سفارت عربستان سعودي در هفته گذشته است. چند روز پيش از اين، خبرگزاري‌ها از برکناري معاون امنيتي استانداري تهران خبر داده بودند. خبرگزاري ايسنا دليل برکناري صفرعلي براتلو را عملکرد استانداري و پليس در موضوع حمله معترضان به سفارت عربستان اعلام کرد.
اين اقدامات پس از آن صورت گرفت که حمله به سفارت عربستان از سوي همه مسئولان ارشد نظام محکوم شده است. طبيعتاً اين اقدامات از اصرار تهران بر سياست تنش زدايي در منطقه حکايت دارد.

همزمان با تنش زدايي‌هاي ايران، رياض و متحدانش همچنان اصرار بر تنش‌آفريني در منطقه دارند. اتحاديه عرب بدون اشاره به ريشه‌هاي بحران اخير در مناسبات تهران و رياض، حمله به اماکن ديپلماتيک عربستان در ايران را محکوم کرد. عادل الجبير وزير امور خارجه عربستان در نشست فوق العاده اتحاديه عرب در قاهره بر آمادگي کشورش براي اتخاذ تدابير اضافي براي واکنش نشان دادن به ايران در صورت ادامه آنچه آنرا «خط مشي خصمانه اين کشور» خواند تاکيد کرد.
هر چند حمله به سفارت عربستان در تهران بهانه به دست رياض داده تا تحرکات ضد ايراني خود را تشديد کند ولي برخي صاحب نظران تصريح کرده‌اند تحرکات عربستان ضد ايران از مدت‌ها قبل از حمله به مراکز ديپلماتيک آن در ايران شروع شده بود.

«محجوب زويري» استاد دانشگاه قطر ديروز در مصاحبه با شبکه تلويزيوني الجزيره انگليسي گفت: "تحرکات عربستان سعودي ضد ايران که بعد از حمله به سفارت و کنسولگري آن در ايران تشديد شد در واقع گام دوم از کمپيني بود که عربستان از مدت ها قبل عليه ايران شروع کرده بود". پرسشي که در اينجا مطرح مي‌شود اين است که چرا عربستان اين تحرکات را آغاز کرده است؟
به نظر مي‌رسد اين تحرکات ضد ايراني تا زماني ادامه پيدا مي‌کند که به لحاظ تبليغي و سياسي تهران توازن سياسي با عربستان و متحدانش را به رسميت بشناسد و اين توازن/ به زعم محافل غربي و منطقه‌اي/ منجر به مهار شدن جسارت ديپلماتيک تهران شود.

اين موضوع اخيراً در برخي رسانه‌هاي جهان مطرح شده است. يکي از روزنامه هاي آمريکايي ديروز با هشدار درباره پيامدهاي فاجعه بار هرگونه جنگ ميان عربستان سعودي و ايران نوشت: جلوگيري از تشديد تنش‌هاي منطقه‌اي موجود مستلزم وجود يک رهبري منطقه‌اي مستقل براي ايجاد توازن در برابر مداخله‌هاي  سياسي و نظامي  ايران در امور ديگر کشورها است. اين مطلب بدان معنا است که سياست تنش آفريني عربستان همچنان ادامه خواهد داشت.

روزنامه هافينگتون پست با ادعاي "دستور کار ايران براي تشديد تنش‌هاي فرقه‌اي در منطقه و افزايش مداخلات نظامي آن در کشورهاي ديگر" از لزوم رسيدگي به آن خبر داد و افزود: "لازم است که کشورهاي ديگر به اين گونه اقدامات ايران پاسخ متناسب بدهند، در غير اين صورت، تحولات اخير مي‌تواند موجب تشديد فاجعه‌بار درگيري‌هاي موجود در منطقه شود".
اين روزنامه همچنين با اشاره به اينکه "احتمال بروز جنگ بين ايران و عربستان بعيد است، چرا که چنين جنگي به بن بست منجر خواهد شد و عواقب شديد داخلي، منطقه‌اي و جهاني خواهد داشت" افزود: "با وجود اين، جلوگيري از تشديد تنش‌هاي منطقه‌اي موجود مستلزم وجود يک رهبري منطقه‌اي مستقل براي ايجاد توازن در برابر مداخلات سياسي و نظامي سپاه در کشورهاي ديگر است."
بر اساس اين گزارش "در حالي که به نظر نمي‌رسد دولت اوباما هيچ نگراني درباره بلندپروازي‌هاي سلطه جويانه ايران داشته باشد، و در حالي که ديگر کشورهاي اروپايي به خاطر حفاظت از منافع اقتصادي خود پس از اجراي توافقنامه هسته‌اي، قصد فشار بر ايران را ندارند، ديگر بازيگران منطقه‌اي بايد ابتکار عمل را به دست گيرند. فرونشاندن تنش‌هاي منطقه‌اي موجود به نفع همه بازيگران منطقه، از جمله ايران خواهد بود."

پرسشي که در اين جا مطرح مي‌شود اين است که چگونه عربستان و متحدانش به شکلگيري توزان سياسي در برابر ايران اميد بسته است، در شرايطي که آنها مي‌داند اين توازن سياسي بدون شکلگيري توازن نظامي در برابر تهران امکان پذير نيست. و به همين دليل نيز شاهد سفر وزراي خارجه و دفاع عربستان به پاکستان- ظاهرا براي جلب حمايت نظامي اسلام آباد- هستيم.
کارل بيلت نخست وزير سابق سوئد ديروز در پيامي در صفحه توييتر خود نوشت اکنون عربستان سعودي حداکثر فشار را به پاکستان براي پيوستن به اقدامات متعدد اين کشور عليه ايران وارد مي کند. شبکه تلويزيوني الحدث نيز به نقل از فرمانده ارتش پاکستان ادعا کرد: "هر نوع تهديدي براي خاک عربستان سعودي با واکنش قوي پاکستان روبرو خواهد شد". اين ادعا‌ها در حالي مطرح شده است که العهد از شکست سفر عادل‌الجبير به اسلام آباد براي جلب حمايت پاکستان و آسيا تايمز از درگير شدن پاکستان در تعاملي محتاطانه با ايران و عربستان خبر داد.
منبع: خبرگزاری صدا و سیما