نگاهی گذرا به کارنامه عملکرد وزیر آموزش و پرورش

فانی در سال گذشته؛ دومین کارت زرد خود را نیز از مجلس دریافت نمود اما شاید استیضاح وی در تیر ۹۴، نقطه عطف روابط وزیر کهنه‌کار با اهالی بهارستان باشد. استیضاحی که نهایتاً با اعتماد نمایندگان، بار دیگر بلیط همراهی با کاروان تدبیر و امید را به فانی برگرداند.

کد خبر: ۹۱۹۶۷

تاریخ: ۰۱ مهر ۱۳۹۴ - ۰۹:۰۲

به گزارش شهدای ایران، بررسی روند تحولات و عملکرد مسئولین در سال‌های اخیر نشان می‌دهد که به رغم وجود سیاستها و قوانین کارگشا در کشور، حرکت در جهت اهداف کلان نظام با اختلالاتی روبرو است. یکی از دلایل این موضوع، نبود یک شاخص دقیق برای تعیین میزان هم‌سویی عملکرد متولیان امر با سیاستها و اهداف کلان کشور است. پپگیری و رصد دقیق و مستمر عملکرد مدیران ارشد اجرایی، قدم اولی است که باید در این جهت برداشته شود.

در این گزارش سعی داریم نگاهی گذرا داشته باشیم به عملکرد علی‌اصغر فانی، وزیر آموزش‌وپرورش دولت یازدهم:

* مقدمه

علی اصغر فانی که اکنون بر مسند وزارت آموزش و پرورش تکیه زده، از مدیران باسابقه دستگاه تعلیم و تربیت کشور است. سال ۹۳ برای فانی و یارانش پرحاشیه سپری شد؛ غلبه سیاست توسعه مشارکت بخش خصوصی در بخش‌های آموزشی، مسائل نیروی انسانی و اقتصادی این وزارتخانه و به‌ویژه مطالبات فرهنگیان چالش‌های مهمی بود که هر از چندی پای اخبار آموزش‌وپرورش را به رسانه‌ها باز می‌کرد.

اما نمی‌توان از عملکرد وزیر آموزش و پرورش نوشت و مأموریت وی در خصوص اجرای سند تحول بنیادین آموزش و پرورش را نادیده گرفت. مأموریتی که هرچند با اقدامات عملی فانی همراه بود اما به دلیل عدم اطلاع‌رسانی صحیح، نمی‌توان در مورد آن قضاوت قطعی نمود. اقداماتی که هرچند با تعلل صورت گرفتند اما نه می‌توان آن‌ها را مثبت خواند و نه منفی!

* اقدامات

۱. سند تحول بنیادین آموزش و پرورش

تدوین نقشه راه اجرای سند تحول بنیادین آموزش و پرورش

اجرای ۴۰ راهکار از سند تحول بنیادین در قالب ۹۹ برنامه

۲. بودجه آموزش و پرورش

سهم آموزش و پرورش از بودجه عمومی دولت

* پرداخت سرانه مصوب مدارس

۳. تهیه برنامه‌های بلندمدت برای دانشگاه فرهنگیان

۴. عدم توازن معلمان در مناطق مختلف کشور

۴٫۱٫اجرای طرح «بومی‌گزینی» در دانشگاه فرهنگیان

۴٫۲٫تأکید بر «خرید خدمت آموزشی» به‌عنوان مهم‌ترین راهکار کوتاه‌مدت برای حل معضل کمبود معلم

۵. قانون برگزاری آزمون استخدامی آموزش و پرورش

۵٫۱٫تأخیر آموزش و پرورش در برگزاری آزمون استخدامی

۵٫۲٫کاهش دوره آموزشی پذیرفته‌شدگان آزمون استخدامی از یک سال به نه ماه

۶. گسترش مشارکت بخش غیردولتی در آموزش و پرورش با تأکید بر خرید خدمت از بخش خصوصی

۷. تصویب و ابلاغ طبقه‌بندی معلمان

۸. اجرای آزمایشی طرح‌های کلان پیش از اجرای سراسری

برنامه‌های اصلی پیگیری شده در سال تحصیلی ۹۳-۹۴

* امور مغفول

۱. کاهش نسبی سهم هزینه‌های غیر پرسنلی در بودجه

بررسی روند بودجه کلیه دستگاه‌های وزارت آموزش و پرورش به تفکیک هزینه‌های پرسنلی و غیر پرسنلی از سال ۹۰ تاکنون

۲. توسعه اعتبارات غیرنفتی آموزش و پرورش

۳. ناهمخوانی تعداد دانشجویان جذب‌شده در دانشگاه فرهنگیان با نیاز آتی آموزش و پرورش

روند پذیرش دانشجو در دانشگاه فرهنگیان و اختلاف آن با وضع مطلوب

۴. عدم جذب مربی پرورشی، مشاور، روحانی و دبیر تربیت‌بدنی

آمارهای مربوط به کمبود نیروی انسانی آموزش و پرورش در بخش‌های مختلف

۵. تعلل در تعیین شیوه جدید برای هدایت تحصیلی

۶. غلبه نگاه «هوشمند سازی تجهیزات مدارس» بر «استفاده‌ی هوشمندانه» از فناوری‌های نوین

* تحولات

۱. اعتماد مجدد وکلای ملت به وزیر آموزش و پرورش در جریان استیضاح وی

۲. افزایش اعتبارات آموزش و پرورش توسط مجلس در جریان تصویب قانون بودجه ۹۴

۳. تأخیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در تعیین تکلیف ریاست دانشگاه فرهنگیان

* جمع‌بندی

بررسی کارنامه یک سال گذشته علی‌اصغر فانی نشان می‌دهد که این عضو کابینه تدبیر و امید، سال پرحاشیه‌ای را سپری نموده است. غلبه سیاست توسعه مشارکت‌ها با بخش خصوصی، ابلاغ بسته حمایتی از مدارس غیردولتی، مسائل نیروی انسانی و اقتصادی آموزش و پرورش و به ویژه مطالبات فرهنگیان در کنار تأخیر در برگزاری آزمون استخدامی چالش‌های مهمی بود که هر از چندی پای اخبار آموزش و پرورش را به رسانه‌ها باز می‌کرد.

وزیر آموزش و پرورش با اجرای آزمایشی طرح‌های جدید نشان داد که با شتابزدگی در اجرای برنامه‌های کلان و تأثیرگذار میانه‌ای ندارد؛ اما از سویی دیگر این عدم شتابزدگی در برخی موارد وی را به ورطه‌ی تعلل و کندی اجرا در برخی امور تحولی کشاند. تأخیر در تدوین نقشه راه اجرای سند تحول بنیادین و عدم تصویب آن تاکنون، شاهدی بر این مدعاست. با این اوصاف می‌توان گفت که فانی در اجرای برنامه‌های تحول در آموزش و پرورش نمره خوبی نگرفته‌است.

بررسی کارنامه اقتصادی وزیر آموزش و پرورش گویای آن است که این وزیر نیز نتوانسته برای معضلات کهنه اقتصادی آموزش و پرورش تدبیری پایدار اتخاذ کند. سهم اندک آموزش و پرورش از تولید ناخالص داخلی، کم بودن نسبت هزینه‌های غیرپرسنلی در بودجه، امتداد وابستگی اعتبارات این وزارتخانه به بودجه نفتی به همراه مطالبات معیشتی فرهنگیان، معضلات کهنه و لاینحل این وزارتخانه باقی ماندند. اما با این اوصاف نباید بروز این معضلات را صرفاً به حساب فانی نوشت و از اقدامات خوب وی نظیر افزایش سهم آموزش و پرورش از بودجه عمومی دولت و اجرای طرح بودجه‌ریزی عملیاتی چشم‌پوشی نمود.

اقدامات وزیر آموزش و پرورش برای ساماندهی نیروی انسانی نیز درجای خود قابل بررسی است. فانی عقیده دارد که وزارت آموزش و پرورش با حدود ۷۵درصد کارمندان کنونی خود نیز قابل اداره است. ازاین‌رو آقای وزیر تمایلی به استخدام نیروی جدید در این وزاتخانه ندارد. از سویی دیگر اما باید گفت که توزیع نیروی انسانی در کشور نامتوزان است و به نظر می‌رسد اتخاذ سیاست‌های جایگزین، نتواند مانع استخدام نیروی جدید در سال‌های آینده شود. البته در این مقوله نباید از نقش دانشگاه فرهنگیان غافل شد.

دانشگاه فرهنگیان به عنوان متولی اصلی تربیت و تأمین نیروی انسانی مورد نیاز آموزش و پرورش با اقدام مثبت خود در اجرای طرح بومی‌گزینی، امیدها را برای توزیع متوازن معلمان در کشور زنده کرد اما باید توجه نمود که میزان پذیرش ورودی‌های کارشناسی این دانشگاه از سال ۹۱ تاکنون، کاهش شدید داشته است. با این وضعیت تعداد دانشجومعلمانی که در حال حاضر در این دانشگاه مشغول به تحصیل هستند، از تعداد بازنشستگان آموزش و پرورش در سال‌های آتی کمتر است.

درمجموع باید گفت که کلیه برنامه‌های فانی و یارانش باید با هدف تحول در آموزش و پرورش بازتعریف شوند. از طرفی لازم به ذکر است که این اقدامات تحولی با پشتیبانی معنوی و علی‌الخصوص مادی دولت قابل‌اجرا خواهد بود.

* عیارآنلاین